Zasady gry w bilarda
Poniżej znajdziesz zasady gry w ósemkę jak również w dziewiątkę. Na końcu słowniczek bilardowy.
Ósemka
Ósemka jest najpopularniejszą grą w bilard, rozgrywaną przy użyciu bili białej i 15 kolorowych bil ponumerowanych. Kolorowe bile składają się z dwóch grup, przy czym jeden z zawodników rozgrywa bile z numerami 1 - 7 (bile całe), drugi zawodnik bile z numerami 9 - 15 (tzw. połówki). Zawodnik, który zgodnie z numerami wbije do luz wszystkie bile swojej grupy a na końcu, w oddzielnym uderzeniu, prawidłowo wbije bile czarną z numerem 8, wygrywa partie. Nie jest wymagane deklarowanie bil i łuz. Jednak w momencie posiadania jakichkolwiek wątpliwości przeciwnik może prosić o zadeklarowanie bili i luzy. Zagrania od band i uderzenia kombinowane nie są traktowane za oczywiste. W takich przypadkach musi być zadeklarowana bila oraz łuza. Nie jest konieczne deklarowanie szczegółów takich, jak liczba odbić od band, liczba karamboli itp. Bile, wbite do luz z faulem, nie są z nich wyciągane, niezależnie od tego, do której grupy należą. Uderzenie otwierające nie jest deklarowane. Zawodnik otwierający grę może kontynuować grę tylko wtedy, gdy wbije do łuzy przynajmniej jedną bile kolorową.
Ustawienie bil
Bile muszą być ustawione przy pomocy trójkąta w górnej części stołu, z zastrzeżeniem, iż bila czarna musi znajdować się w środku trójkąta. Bila wierzchołkowa trójkąta musi znajdować się w punkcie głównym stołu, natomiast 2 kolejnych wierzchołków trójkąta muszą należeć do różnych grup.
Zmiana otwierającego
W grach indywidualnych zawodnicy otwierają kolejne partie na przemian.
Faule przy skokach i uderzeniach kijem trzymanym pionowo
Przy stosowaniu reguły "faul tylko na białej", zawodnik powinien wiedzieć, że faul następuje wówczas, gdy przy uderzeniu mającym spowodować skok bili, poruszy się bila nierozgrywana, nad którą lub obok której miało zostać przeprowadzone zagranie. Bez względu na to, czy poruszona ona została dłonią, kijem, czy podpórką jest to faul.
Prawidłowe uderzenie otwierające
By wykonać prawidłowe uderzenie otwierające, zawodnik otwierający musi, grając z pozycji "biała z bazy", albo wbić do łuzy przynajmniej jedną bile kolorową bądź doprowadzić do bandy przynajmniej cztery bile kolorowe. Jeśli tego nie wykona, ogłaszany jest faul i zawodnik wychodzący może albo zaakceptować pozycje bil lub zażądać ponownego rozbicia.
Biała opuszcza pole gry przy prawidłowym uderzeniu otwierającym
Jeśli zawodnik przy prawidłowym uderzeniu wybija
białą poza pole gry są możliwe 3 wyjścia:
- bile wbite do luz
pozostają w nich ( wyjątek stanowi bila czarna),
-
zawodnikowi otwierającemu przyznawany jest faul
- stół jest
otwarty.
Jeżeli zawodnik wchodzący do gry poprawia
położenie białej na bazę, wówczas nie może grac bezpośrednio
żadnej bili kolorowej znajdującej się na bazie, z wyjątkiem gdy
biała najpierw opuści bazę,
a potem powróci na nią, uderzając
znajdującą się tam bile.
Kolorowa wyskakuje poza stół przy uderzeniu otwierającym
Gdy zawodnik podczas uderzenia wybije bile kolorową poza pole gry, ogłaszany jest faul i przeciwnik może zaakceptować położenie bil na stole i kontynuować grę albo poprawić położenie białej na bazę.
Bila czarna z numerem 8 opuszcza pole gry przy uderzeniu otwierającym
Jeśli podczas uderzenia otwierającego bila czarna zostanie wbita do luzy, wówczas zawodnik otwierający może zażądać ponownego rozstawienia bil w trójkącie lub ponownego ustawienia bili czarnej na stole i samemu kontynuować grę. Jeśli podczas uderzenia otwierającego zarówno bila biała jak i czarna zostaną wybite poza stół, przeciwnik może zażądać albo ponownego ustawienia trójkąta albo ponownego ustawienia bili czarnej na stole i kontynuować grę z pozycji "biała z bazy".
Stół otwarty
Stół jest otwarty, jeśli grupy bil (całe i "połówki") nie są jeszcze przyporządkowane zawodnikom. Przy otwartym stole możliwe jest wbijanie bili całej poprzez bile z paskiem i odwrotnie. Bezpośrednio po uderzeniu otwierającym stół jest zawsze otwarty. Gdy stół jest otwarty, dozwolone jest wbicie bili całej lub bili z paskiem za pośrednictwem bili całej, bili z paskiem lub bili czarnej. Jeśli przy otwartym stole czarna bila z numerem 8 jest zagrywana jako pierwsza, żadna bila cała, ani bila z paskiem nie jest zaliczona na konto zawodnika zagrywającego. W takiej sytuacji zawodnik kończy swoje podejście i odchodzi od stołu. Wszystkie wbite bile pozostają w luzach. Zawodnik wchodzący do gry może wówczas zadeklarować dowolną bile, mając wciąż stół otwarty. Przy otwartym stole wszystkie nieprawidłowo wbite bile nie są wyciągane z łuz.
Wybór grupy bil
Wybór grupy bil nigdy nie zostaje określony przy uderzeniu otwierającym, bez względu na to, czy wbite są bile jednej, czy obu grup. Stół jest zawsze otwarty bezpośrednio po uderzeniu otwierającym. Grupa bil zostaje przyporządkowana określonemu zawodnikowi, gdy ten prawidłowo wbije zadeklarowaną bile po uderzeniu otwierającym.
Prawidłowe uderzenie
Przy wszystkich uderzeniach, wyłączając uderzenie otwierające oraz to gdy stół jest otwarty, zawodnik musi najpierw trafić bile swojej grupy a następnie albo wbić bilę kolorową bądż białą lub dowolną kolorową bile doprowadzić do bandy. Dozwolone jest granie na własną bilę przez bandę, jednak po zetknięciu białej z kolorową albo bila kolorowa musi zostać wbita do luzy albo biała lub kolorowa musi dojść do bandy.
Gra bezpieczna
Jeśli zawodnik po wbiciu własnej bili chce ze względów taktycznych odejść od stołu i zakończyć swoje podejście wówczas przed uderzeniem musi zgłosić grę bezpieczną (grę na odstawną). Gra bezpieczna jest traktowana jako uderzenie prawidłowe. Jeśli zawodnik podczas uderzenia bezpiecznego chce wbić bile, musi przed uderzeniem zadeklarować swojemu przeciwnikowi grę bezpieczną. Jeśli tego nie zrobi i wbije własną bile, musi kontynuować podejście. Wszystkie bile, wbite podczas gry bezpiecznej, pozostają w luzach.
Punktacja
Zawodnik dopóty kontynuuje swoje podejścia, dopóki nie powiedzie mu się próba wbicia zadeklarowanej bili swojej grupy w prawidłowym uderzeniu. W momencie wbicia wszystkich bil swojej grupy zawodnik może grać bilę czarną.
Kary po faulu
Przeciwnikowi przysługuje możliwość poprawienia pozycji białej bili na całym stole. Nie ma konieczności gry z bazy z wyjątkiem faulu w uderzeniu otwierającym. Zasada ta przeciwdziała graniu celowych fauli, mogących utrudnić grę przeciwnikowi. Przy poprawianiu pozycji białej na całym stole zawodnik może ustawiać białą bile dłonią lub dowolną częścią kija, w dowolnym punkcie stołu, w razie potrzeby więcej niż raz. Jeśli biała jest juz ustawiona w pozycji do gry, każde jej dotkniecie, które nie jest prawidłowym uderzeniem, uznawane jest jako faul.
Uderzenia kombinowane
Uderzenia kombinowane są dozwolone, jednak bila czarna nie może być grana jako pierwsza. Wyjątkiem jest zagranie przy otwartym stole.
Nieprawidłowo wbite bile
Bila jest wbita nieprawidłowo wtedy, gdy:
- w
trakcje uderzenia popełniony zostanie faul,
- nie zostanie
zrealizowana deklaracja bili i łuzy,
- przed uderzeniem
zadeklarowano grę bezpieczną.
Nieprawidłowo wbite bile
nie są wyciągane z łuz.
Bile kolorowe wybite poza stół
Jeśli bila kolorowa zostanie wybita poza pole gry, jest to traktowane jako faul i podejście zawodnika kończy się. Jeśli ze stołu zostanie wybita bila czarna, partia jest przegrana. Wszystkie wybite ze stołu bile ustawiane są ponownie na linii powrotów, zgodnie z kolejnością ich numerów.
Zagrywanie bili czarnej z numerem 8
Kiedy zagrywana jest bila czarna, popełnienie faulu lub wbicie białej nie oznacza przegrania partii, za wyjątkiem gdy czarna bila wpadnie do dowolnej łuzy lub zostanie wybita poza pole gry. Zawodnik wchodzący do gry ma prawo poprawienia pozycji białej na całym stole.
Przegranie partii
Zawodnik przegrywa partie, jeśli zajdzie jeden z
wymienionych przypadków:
- popełni faul w uderzeniu, w
którym wbił bile czarną za wyjątkiem wbicia bili czarnej przy
uderzeniu otwierającym
- bile czarną wbije w jednym
uderzeniu z ostatnią bilą kolorową
- bile czarną wybije poza
pole gry
- bile czarną wbije do innej luzy niż deklarowana.
-
wbije bile czarną, wcześniej niż uzyska prawo do jej zagrywania.
Sytuacja patowa
Jeśli po trzech kolejno po sobie następujących uderzeniach obu zawodników (łącznie po sześciu uderzeniach) wydaje się być pewne, ze żaden z zawodników nie podejmuje poważnej próby wygrania partii partie rozpoczyna się od początku, przy czym rozpoczyna zawodnik, który zaczynał przerwaną partie.
Zasady gry w dziewiątkę
Oprócz wymienionych poniżej przepisów, w pozostałych przypadkach mają zastosowanie ogólne przepisy gry w bilard kieszeniowy.
- Cel gry
"Dziewiątka" rozgrywana jest z użyciem dziewięciu bil ponumerowanych od pierwszego do dziewiątego numeru oraz białej bili rozgrywającej. Za każdym zagraniem bila biała musi w pierwszej kolejności zetknąć się z bilą o najniższym numerze spośród bil znajdujących się na stole. Jeśli prawidłowe uderzenie wbije bilę do łuzy, zawodnik ma prawo do oddania następnego strzału, co jest kontynuowane dopóki nie chybi, spowoduje faul lub wygra partię przez wbicie do łuzy bili z numerem dziewięć. Po stracie zagrywki przez jednego zawodnika, drugi wchodząc do gry musi wykorzystać usytuowanie bil pozostawionych przez przeciwnika. Natomiast jeśli poprzednik faulował, następny zawodnik rozpoczyna grę kładąc białą bilę rozgrywającą w dowolnym miejscu na stole. Nie wymaga się od zawodników deklaracji oddawanego strzału. mecz kończy się po wygraniu przez jednego z zawodników wymaganej liczby partii. - Rozmieszczenie bil do rozbicia
Bile do rozbicia ustawiane są w kształt rombu, przy czym bila nr 1 tworząca dolny róg tej figury ustawiana jest w punkcie głównym stołu, natomiast bilę nr 9 trzeba umieścić w punkcie środkowym rombu, a pozostałe dowolnie, aby ściśle stykały się ze sobą. Grę należy rozpocząć z białą bilą w ręku sprzed linii bazy. - Poprawny strzał rozbijający
Zasady określające poprawność strzału rozbijającego są identyczne jak dla innych uderzeń z wyjątkiem poniższych:- a). zawodnik rozbijający musi uderzyć nie tylko białą bilą w bilę nr 1, ale i umieścić którąkolwiek z numerowanych bil w łuzie w wyniku oddanego strzału lub spowodować, że przynajmniej cztery numerowane bile dotkną bandy;
- b). jeżeli biała bila wpadnie do łuzy lub opuści stół albo nie zostaną spełnione inne wymagania dotyczące poprawnego rozbicia - uznane to będzie za faul. Następny zawodnik rozpoczyna wtedy grę z białą bilą rozgrywającą w ręku z dowolnego miejsca na stole;
- c). jeżeli w trakcie rozbicia jedna z bil rozbijanych wypadnie poza stół, następny zawodnik wznawia grę z białą bilą w ręku z dowolnego miejsca na stole. Wybita bila nie jest ponownie umieszczana na stole, chyba że jest to bila nr 9.
- Kontynuacja gry
Po wykonaniu poprawnego rozbicia zawodnik może rozegrać tzw. "push out" (według punktu 5 "9" bil), czyli wypchnięcie. Jeśli poprawne rozbicie zakończyło się umieszczeniem jednej lub więcej bil w łuzach, grający może kontynuować oddawanie strzałów, dopóki nie chybi, nie spowoduje faulu lub nie wygra partii. Partia ulega zakończeniu, gdy bila z numerem 9 w wyniku prawidłowego uderzenia wpadnie do łuzy lub gra zostanie przerwana po szeregu naruszeń regulaminu przez któregoś z zawodników. - Push Out (wypchnięcia)
Po zakończeniu poprawnego rozbicia zawodnik może dokonać uderzenia zwanego "push out", czyli "wypchnięcia" w celu uzyskania jak najlepszej pozycji białej bili rozgrywającej do następnych uderzeń. Przy strzale wypychającym nie wymaga się dotknięcia przez białą bilę jakiejkolwiek innej bili lub bandy stołu. Natomiast mają tutaj zastosowanie pozostałe przepisy dotyczące fauli. Zawodnik musi zgłosić zamiar wykonania wypchnięcia przed oddaniem strzału, gdyż w przeciwnym wypadku strzał zostanie uznany za normalny. Po wykonaniu wypchnięcia żadna z wbitych bil nie zostanie zaliczona i nie jest umieszczana na stole z wyjątkiem bili nr 9. Po prawidłowym wykonaniu wypchnięcia do gry dochodzi przeciwnik. Może on kontynuować grę wykorzystując usytuowanie bil na stole lub zlecić oddanie strzału swojemu przeciwnikowi (który dokonał wypchnięcia). Wypchnięcie nie jest faulem, gdy nie został złamany żaden z przepisów (z wyjątkiem przepisów pkt. 7 i 8 "9" bil). Nieprawidłowe wypchnięcie jest karane w zależności od rodzaju związanego z tym faulu. Po nieprawidłowym rozbiciu zawodnik nie ma prawa wykonywać wypchnięcia. - Faule
Gdy uderzona biała bila zetknie się na początku z bilą, która nie ma najniższego numeru spośród pozostających na stole, następuje faul. - Brak kontaktu z bandą
Jeśli żadna z numerowanych bil nie wpadnie do łuzy lub żadna z bil znajdujących się na stole (łącznie z białą po kontakcie z inną) nie zetknie się z bandą stołu, to jest wtedy faul. - Biała bila w ręku
Zawodnik z przywilejem białej bili w ręku może umieszczać ją gdziekolwiek na stole do momentu oddania strzału. Przy ustawianiu musi pamiętać, aby biała bila nie dotknęła bil pozostałych. - Bile numerowane wybite poza stół
Bile nie wbite do łuzy, które znalazły się poza płytą główną stołu uznawane są za wybite ze stołu, co jest faulem. Takie bile nie wracają na stół, z wyjątkiem bili nr 9, którą należy umieścić z powrotem na stole. - Faule przy uderzeniach specjalnych
Gdy mecz nie jest nadzorowany przez sędziego, wszelkie uderzenia specjalne podbijające białą bilę, nadające jej ruch po łuku oraz mające na celu ominięcie lub przeskok określonej bili numerowanej powodujące jej poruszenie są faulem bez względu na to, czy poruszenie nastąpiło ręką, kijem, czy mostkiem. - Błąd trzech kolejnych fauli
Jeżeli zawodnicy w trzech kolejnych uderzeniach za każdym razem popełnia faul i w międzyczasie nie oddał ani jednego prawidłowego strzału, przegrywa wtedy partię. Wyżej wymienione trzy faule muszą wystąpić w tej samej partii. Pomiędzy drugim a trzecim faulem zawodnik musi zostać ostrzeżony. - Koniec gry
Gdy biała bila rozgrywająca przekroczy linię bazy następuje rozpoczęcie meczu w czasie uderzenia rozbijającego. W czasie rozbicia bila nr 1 musi zostać prawidłowo uderzona. Gra kończy się wbiciem bili nr 9 po prawidłowym uderzeniu lub gdy jeden z zawodników popełniwszy poważny faul zostaje odsunięty od dalszej gdy i przegrywa partię.
Słowniczek bilardowy
Banda - elastyczne otoczenie stołu, zapobiegające wypadaniu bil poza stół.
Biała do ręki - w zależności od przepisów gry, zawodnik po faulu przeciwnika może wziąć białą do ręki i ustawić sobie w dogodnym miejscu dla siebie.
Break - rozbicie, ilość zdobytych punktów w jednym podejściu
Cofnięcie (rotacja wsteczna, cofka) - uderzenie bili białej poniżej jej środka, które powoduje cofnięcie się bili, po odbiciu z bilą zagrywającą.
Diamenty - punkty na obrzeżach stołu dzielące stół na równe części. Ułatwiają ocenę odległości i pomiar kątów.
Dziewiątka - rodzaj popularnej gry. Gra się 9 bilami ponumerowanymi 1-9. Należy uderzać w bile o najniższym nominale na stole i poprawnie wbić bile nr 9.
Fałsz - uderzenie w bile białą z boczną rotacją (w prawo lub lewo).
Faul - nieprawidłowe zagranie (w zależności od zasad gry). Przeciwnik zostaje ukarany oddając ruch przeciwnikowi, a ten oprócz tego może wziąć białą do ręki.
Ferula - część kija na końcu szczytówki. Najczęściej plastikowa. Uderzenie bili ferulą traktowane jest jako faul.
Gra deklarowana - w grze 8 bil deklarowanie/wskazywanie bili (chyba, że sytuacja jest oczywista), którą chcemy wbić do jakiej łuzy.
Gwint - łączy szczytówkę z rączą w kijach dwuczęściowych, skręcanych.
Jump (skok bil) - zagranie techniczne powodujące podskoczenie bili białej, w przypadku trudnego dostępu do bili zagrywanej. Najczęściej do tego celu stosuje się szczytówkę z rozkręconego kija (przed rozkręceniem należy zadeklarować rozkręcenie kija w celu wykonania skoku, ponieważ rozkręcenie kija oznacza poddanie się).
Kapka (tip) - końcówka kija, najczęściej skórzana, przyklejana (czasem przykręcana). Jedna część kija, którą można uderzyć kijem. Należy ją często smarować kredą.
Kombinacja (kombi) - zagranie bilą niezadeklarowaną w deklarowaną.
Kreda - służy do smarowania kapki. Należy ją często kredować, aby kij nie ześlizgiwał się podczas uderzenia.
Linia bazy - linia nie wchodząca w skład pola bazy. Oddziela ją na wysokości drugiego diamentu.
Losowanie ala bande - przed grą jest losowanie o to, kto będzie rozpoczynał grę. Uderza się bilę z bazy w kierunku bandy krótkiej, po odbiciu ta, która zatrzymała się najbliżej drugiej krótkiej bandy wygrywa.
Łuzy (kieszenie) - otwory w stole, do których wbija się bile.
Masse - inaczej biała po łuku. Uderzenie kijem prawie w pionie (w zależności od potrzeby zakrzywienia łuku toru białej).
Odstawna (bezpieczna) - zagranie techniczne, ma na celu utrudnić grę przeciwnikowi.
Ósemka - jedna z najpopularniejszych gier. Zawodnik wbija swoje bile (połówki lub pełne), a później poprawnie wbija bilę nr 8.
Partia - jedna rozgrywka. Kilka partii składa się na cały mecz.
Partia z kija - gracz po udanym rozbiciu (chociaż jedna bila wpadła) wbija wszystkie bile za jednym razem i wygrywa partię.
Partia z podejścia - gracz podczas jednego podejścia wbija wszystkie bile za jednym razem i wygrywa partię.
Pchnięcie - zagranie karane faulem. Zbyt długi kontakt kapki z bilą białą.
Pole bazy - miejsce wyznaczone przez linię bazy. Z tego pola ustawia się białą do rozbicia, lub w ósemce po faulu przy rozbiciu, przeciwnik mając białą do ręki, rozpoczyna z bazy.
Pozycjoner - przyrząd umożliwiający zaznaczenie położenia bili. Stosuje się np. do oczyszczenia bili.
Punkt główny - punkt położony na wysokości drugiego diamentu. Umieszczona jest tam pierwsza bila trójkąta.
Rączka - część kija trzymana ręką. Często owijana nicią, zapobiegającą ześlizgiwaniu się kija z dłoni.
Rękawiczka - niektórzy zawodnicy zakładają rękawiczkę trzypalcową, dla lepszego prowadzenia kija.
Rozbicie - uderzenie rozpoczynające grę.
Rozbijak - niektórzy zawodnicy mają drugiego kija służącego tylko do rozbijania. Jest cięższy, wzmocniony i ma twardszą końcówkę.
Stop (stoper) - techniczne zagranie tuż poniżej środka bili, powodujące zatrzymanie się białej w miejscu uderzenia bili zagrywającej.
Stół otwarty - sytuacja w ósemce, na początku gry kiedy nie ma jeszcze przydziału bil zawodnikom na połówki i pełne.
Stół zamknięty - sytuacja w ósemce, po stole otwartym, kiedy zawodnik wbija zadeklarowaną bilę. Wtedy następuje przydział na połówki i pełne.
Szczytówka - przednia część kija, zakończona kapką.
Ścigacz (rotacja przednia) - techniczne uderzenie w górną część bili, powodujące toczenie się bili za uderzoną bilą.
Triki (Trick Shots, triki bilardowe) - ciekawe zagrania, bile zachowujące się w zaskakujący sposób. Są też mistrzostwa świata w trickach bilardowych. Bardzo widowiskowy sport.
Trójkąt - przyrząd niezbędny do gry. Układa się w nim bilę.
Wędka (pomocnik, grabki, podpórka) - pomocniczy kij zakończony pająkiem lub krzyżakiem, układa się go na stole i podtrzymuje szczytówkę w celu dogodnego zgrania.
Zdzierak - przyrząd do czyszczenia kapki.
| REKORD TYGODNIA | ||
| 1 godzina gratis | ||
| REKORD MIESIĄCA |
||
| bonus 100 zł |
||
| REKORD SEZONU |
||
| bonus 200zł | ||
| Grzegorz |
201 | |
